Banner Image

Maint: small large

Monitro Rheolaeth

Pam mae angen monitro rheolaeth?

Beth yw monitro glwcos gwaed gartref?

Pwy ddylai monitro eu lefelau glwcos?

Pa mor aml ddylwn i fod yn monitro fy lefelau?

Sut ydw i'n gwneud prawf?

Pryd ddylwn i ystyried gwneud profion ychwanegol?

Pam mae'r meddygon yn gofyn am sampl o'r fraich weithiau?

Cadw cofnodion

Dewis mesurydd glwcos gwaed

A yw'r stripiau ar gael ar bresgripsiwn?

Llwytho gwybodaeth oddi ar y teclyn i'ch cyfrifiadur

Hemoglobin glycedig (glycated haemoglobin) (HbA1c)

 

Pam mae angen monitro rheolaeth?

Mae monitro rheolaeth yn rhan bwysig o ofalu am eich diabetes. Mae astudiaethau wedi dangos bod rheoli lefelau glwcos gwaed yn dda mewn diabetes math 1 a math 2 yn golygu llai o gymhlethdodau sy'n gysylltiedig â diabetes. Hefyd, mae canfod a trin lefelau glwcos gwaed uchel neu isel cyn iddyn nhw fynd yn rhy ddifrifol yn gallu atal afiechyd a'ch hatal rhag gorfod cael eich derbyn i'r ysbyty.

 

Beth yw monitro glwcos gwaed gartref?

Yn aml, i reoli eich diabetes yn effeithiol, mae angen profi'n rheolaidd, yn enwedig os ydych chi'n anelu at ei reoli'n dynn. Mae monitro glwcos gwaed gartref yn defnyddio mesurydd symudol bach i fesur crynoadau glwcos yn gywir mewn samplau gwaed a gymerir o'ch bys.
Mae MGGG yn rhoi gwybodaeth ddefnyddiol i chi er mwyn i chi:
. asesu 'tueddiadau' yn eich lefelau glwcos bob dydd
. gwerthuso ffactorau sy'n achosi siwgr isel neu uchel yn y gwaed
. asesu effaith diet, ymarfer corff, gwaith a phwysedd ar y siwgr yn eich gwaed
. penderfynu pan fyddwch chi'n sâl
. penderfynu ar newidiadau mewn triniaeth

 

Pwy ddylai monitro eu lefelau glwcos?

Dylid annog unrhyw un sydd â diabetes i fesur y siwgr yn eu gwaed. Mae'r cyngor yma'n arbennig o bwysig ar gyfer y grwpiau canlynol:
. diabetes Math 1
. diabetes sydd ddim yn cael ei rheoli'n dda
. diabetes brau ( brittle )- lefelau sy'n amrywio'n helaeth
. hypoglycemia rheolaidd
. gweithwyr shifft, athletwyr, gyrwyr
. yn ystod salwch ysbeidiol

 

Pa mor aml ddylwn i fod yn monitro fy lefelau?

Trafodwch hyn gyda'ch meddyg neu nyrs diabetes. Fel rheol gyffredinol, gwnewch brawf ar adegau gwahanol o'r dydd, yn lle ar yr un amser bob dydd. Mae'n ddefnyddiol cael syniad cyffredinol o'ch glwcos gwaed cyn brecwast, cinio a te a chyn mynd i'r gwely. Mae crynoadau glwcos gwaed ddwy awr ar ôl pryd o fwyd hefyd yn rhoi gwybodaeth ddefnyddiol. Cofiwch fod lefelau glwcos gwaed yn mynd i fyny ac i lawr drwy'r amser. Fe fydd bwyta yn codi eich siwgr; mae ymarfer corff, inswlin a thabledi hypoglycemig yr ydych yn eu llyncu yn gostwng eich siwgr.
Fe fyddai'n braf cael gwybodaeth am eich crynoadau glwcos 4-6 gwaith y dydd ond nid yw hyn yn ymarferol iawn ac ni fyddwn ni'n gofyn i chi wneud hyn os nad ydych chi'n digwydd bod yn feichiog! Os ydych chi'n rheoli eich diabetes yn dda, mae un darlleniad y dydd yn ddigon i'r rhan fwyaf o bobl, tra eich bod chi'n cymryd sampl ar adegau gwahanol bob dydd.

 

Sut ydw i'n gwneud prawf?

. Golchwch eich dwylo gyda dwr poeth a'u sychu'n dda. Fe fydd hyn yn gwella'r cyflenwad gwaed i'ch bysedd
. Dewiswch fys gwahanol neu wahanol rhan o'ch bys ar gyfer pob prawf yr ydych yn ei wneud
. Defnyddiwch ochrau eich bysedd ac nid blaen eich bysedd
. Daliwch y ddyfais yn erbyn ochr eich bys. Cofiwch, os fyddwch chi'n gwasgu'n galed, fe fydd y twll yn fwy dwfn.
. Gwasgwch y botwm rhyddhau a gwasgu'r bys yn ofalus i gael diferyn o waed
. Rhowch y diferyn o waed yn eich mesurydd yn ôl y cyfarwyddiadau ac ewch ymlaen i wneud y prawf

 

Pryd ddylwn i ystyried gwneud profion ychwanegol?

Mae profion gwaed ychwanegol yn ddefnyddiol yn ystod:
. afiechyd neu bwysedd
. newid yn y drefn inswlin
. triniaeth gyda steroidau
. beichiogrwydd
. pan fydd eich rheolaeth o'r diabetes yn ;ansefydlog' e.e. hypoglycemia rheolaidd
. pan fydd eich lefel gweithgarwch yn newid yn ddramatig ee. ymarfer corff egnïol
. pan yn gyrru pellteroedd hir
. caiff profion ychwanegol yn ystod y nos eu defnyddio weithiau i ddod o hyd i'r achos wrth wraidd hypos yn ystod y nos.

 

Pam mae'r meddygon yn gofyn am sampl o'r fraich weithiau?

Mae mesuriadau glwcos gwaed mewn labordai yn fwy cywir pan fydd eich crynoadau glwcos gwaed yn uchel neu'n isel iawn. Hefyd, mae gwaed o bigiad bys (gwaed capilari) yn rhoi darlleniad gwahanol i waed o'ch gwythiennau yn y fraich.

 

Cadw cofnodion

Mae gan y rhan fwyaf o fesuryddion glwcos gwaed ffordd o storio darlleniadau yn eu cof. Ond, rydyn ni'n awgrymu eich bod yn cadw cofnod ar bapur neu mewn dyddiadur. Gofynnwch i'r nyrs diabetes am lyfr cofnodi. Ysgrifennwch unrhyw sylwadau ar newidiadau mewn bwyd, gweithgarwch, afiechyd neu bwysedd yn y golofn a ddarperir.
Cofiwch ddod â'ch llyfr cofnod gyda chi i'r clinig oherwydd mae'n helpu gyda gwneud penderfyniadau!

 

Dewis mesurydd glwcos gwaed

Efallai y byddai'n werth i chi ystyried y canlynol wrth ddewis mesurydd glwcos:
. pa mor hawdd ydyw i'w ddefnyddio?
. maint
. cyflymder
Os ydych chi ar eich traed drwy'r amser, efallai y byddai mesurydd llai yn fwy pwysig i chi. Efallai y bydd angen sgrin mawr ar bobl sydd â nam ar eu golwg. Os ydych chi'n hoff o gadw cofnod ar bapur, efallai y bydd cof cyfrifiadurol yn llai pwysig. Mae'r rhan fwyaf o fesuryddion sydd ar gael ar y farchnad heddiw yn weddol gywir o fewn rhai cyfyngiadau.

 

A yw'r stripiau ar gael ar bresgripsiwn?

Ydyn, os ydych chi ar dabledi neu inswlin, fe fydd eich meddyg yn gallu presgreibio stripiau prawf a ffleimiau ( lancets ) i chi ar bresgripsiwn GIG safonol. Os ydych chi wedi eich rhoi ar ddiet, fe fydd yn rhaid i chi brynu'ch stripiau prawf. Nid yw'r mesuryddion glwcos gwaed, dyfeisiadau pricio bys a thoddyddion rheoli ar gael ar bresgripsiwn eto.

 

Llwytho gwybodaeth oddi ar y teclyn i'ch cyfrifiadur

Mae rhai mesuryddion yn eich galluogi chi i drosglwyddo'r darlleniadau o'ch mesurydd, gan ddefnyddio meddalwedd arbennig a chebl cysylltu, i'ch cyfrifiadur. Yna, caiff y data ei ddadansoddi gan y cyfrifiadur ac fe fydd ar gael ar ffurf graffiau a siartiau. Os ydych chi am gael y cyfleuster yma gyda'ch mesurydd dylech drafod hyn gyda'ch darparwr yn gyntaf oherwydd fe allai olygu cost ychwanegol.

 

Hemoglobin glycedig (glycated haemoglobin) (HbA1c)

Mae HbA1c yn haemoglobin yn y gwaed sydd â glwcos wedi'i lynu ato. Fel arfer, mae'n cael ei fynegi fel canran o gyfanswm yr haemoglobin. Mae'n rhoi mesur o ba mor dda y mae'r diabetes wedi cael ei rheoli dros y tri mis diwethaf. Fel arfer, caiff ei fesur bob tro y byddwch chi'n mynd i'ch clinig diabetes. Yn gyffredinol, ystyrir bod gennych reolaeth dda dros eich diabetes pan fydd y HbA1 yn llai na 7.5%.